Sancta et immaculata
Adventmuziek uit Renaissance Manilla

Een samenwerking met Castello Consort!

Vanaf de wijding in 1581 weerklonk in de eerste kathedraal van Manilla Europese polyfonie, een muzikale praktijk die zich als onderdeel van de koloniale expansie over de hele wereld verspreidde. Liturgische boeken en muziekcollecties die circuleerden tussen de Lage Landen, Spanje en de bredere Iberische wereld werden meegenomen naar nieuw gekoloniseerde gebieden, waaronder de Filipijnen en Latijns-Amerika, en verankerden de renaissancepolyfonie binnen koloniale structuren van macht en geloof.

In 1581 arriveerde Domingo de Salazar, de eerste bisschop van Manilla, in de pas gekoloniseerde Filipijnen. Hij bracht zijn persoonlijke bibliotheek mee, waarin zich ook verschillende boeken met liturgische muziek bevonden. Salazar stichtte de eerste kathedraal van de stad, aanvankelijk niet veel meer dan een eenvoudige constructie van palm en bamboe, waar gezongen missen werden uitgevoerd door een koor van jongens en mannen. Hoewel er weinig bekend is over de specifieke muziek die daar klonk, schreef Salazar in een brief aan Filips II in 1583 dat het goddelijke officie op feestdagen werd gevierd zoals in “elke andere, oudere en rijkere kathedraal”.

Met dit programma evoceren wij een viering van de Onbevlekte Ontvangenis zoals deze geklonken zou kunnen hebben in deze nieuw gebouwde kathedraal, en nodigen we uit tot reflectie op de manier waarop Europese kerkmuziek in deze context functioneerde: niet als een neutrale esthetische import, maar als een culturele technologie van het imperium. Centraal staat de Missa Sancta et immaculata van Francisco Guerrero, gecombineerd met de bijbehorende gregoriaanse propriumgezangen.

In deze mis creëert Guerrero een volle en levendige klankstructuur, afgewisseld met momenten van verrassende tederheid. Het werk besluit met een zesstemmige zetting van een enkel Agnus Dei, waarbij de toevoeging van een tweede basstem extra gewicht verleent aan de weemoedige inzetten van de tekst dona nobis pacem.